
3.2 The Magic Herb
So that’s what the greedy couple did. They cooked a tasty meal for their customer and added the magic herb to it. The poor merchant did not suspect anything. He thanked the innkeeper for the good meal and went to bed.
The innkeeper searched in every nook and corner of the room but he couldn’t find anything. “How come he forgot nothing? I can’t believe it!” said he.
The innkeeper never used the magic herb again!
– A Japanese folk-tale
३.२ द मैजिक हर्ब
नॉक! नॉक! नॉक! समवन वज़ नॉकिन्ग ऑन द डोर ऑफ़ द इन। इट वज़ ऑलरेडी गेटिंग डार्क आउटसाइड।हूज़ देयर? द इनकीपर कॉल्ड फ्रॉम विदिन। आय ऐम अ पूअर, टायर्ड मर्चंट। आय वाँट टु स्पेंड द नाइट ऐट द इन, सैड द मैन आउटसाइड।
द इनकीपर वज़ नॉट प्लीज़्ड टु हिअर दैट द मैन वज़ पूअर। बट ऑल द सेम, ही ओपनड द डोर ऐंड ब्रॉट हिम इनसाइड। द मर्चंट वोर सिंपल गारमेंट्स ऐंड कैरिड ओनली अ सिंपल क्लॉथ बैग ऑन हिज़ बैक। आय हैव स्पेंट अ लॉन्ग, टायरिंग डे ऐट द मार्केट। आय डोन्ट हैव द एनर्जी टु वॉक बैक टु माई विलेज। प्लीज़ प्रिपेयर अ सिंपल डिनर फॉर मी, रिक्वेस्टेड द मर्चंट।
द इनकीपर जस्ट नॉडेड ऐंड वेंट बैक टु द किचन।अग्ह! व्हाट्स द पॉइंट इन सर्विंग सच बेगर्ली कस्टमर्स! ही कॉल्स हिमसेल्फ अ मर्चंट, बट लुक ऐट हिज़ क्लोथ्स! लुक ऐट हिज़ बैग! हिज़ शूज़ आर ऑल वॉर्न आउट। ही हैज़ टु कैरी हिज़ मर्चेंडाइज़ हिमसेल्फ। कैनॉट अफोर्ड अ सर्वंट! कैनॉट अफोर्ड ईवन अ गुड मील! ही बगैन टु कम्प्लेन टु हिज़ वाइफ। यू आर राइट! सैड हिज़ वाइफ। शी वज़ ऐज़ ग्रीडी ऐंड अनकाइंड ऐज़ हर हज़बंड। वी कुक अ मील फॉर हिम, गिव हिम अ प्लेस टु स्लीप, ऐंड व्हाट इज़ ही गोइंग टु पे इन रिटर्न? जस्ट अ कपल ऑफ कॉइन्स मेबी! व्हाइ डिड यू टेक हिम इन? ड्राइव हिम आउट।
नो, नो! सैड द इनकीपर। दैट इज़ नॉट गुड फॉर आवर रेप्युटेशन। बट आय हैव ऐन आइडिया – अ वेरी क्लेवर आइडिया! आय हैव धिस मैजिक हर्ब। आय बॉट इट लॉन्ग अगो। हूएवर ईट्स धिस हर्ब फर्गेट्स समथिंग। वी विल कुक अ गुड मील फॉर धिस फेलो ऐंड ऐड द मैजिक हर्ब टु इट। दैन ही इज़ शुअर टु फर्गेट सम ऑफ हिज़ मर्चेंडाइज़ हीयर टुमारो।
हाउ क्लेवर यू आर! एक्सक्लेम्ड द वाइफ। येस, व्हाट एल्स कैन ही फर्गेट? ही हैज़ जस्ट हिज़ मर्चेंडाइज़ विथ हिम। मेबी ही विल फर्गेट ऑल ऑफ इट ऐंड लीव इट बिहाइंड हीयर। इट विल शुअरली बी आवर्स टुमारो! सो दैट्स व्हाट द ग्रीडी कपल डिड। दे कुक्ड अ टेस्टी मील फॉर देयर कस्टमर ऐंड ऐडेड द मैजिक हर्ब टु इट। द पूअर मर्चंट डिड नॉट सस्पेक्ट एनीथिंग। ही थैंक्ड द इनकीपर फॉर द गुड मील ऐंड वेंट टु बेड।
द नेक्स्ट मॉर्निंग, ऐज़ सून ऐज़ द इनकीपर ऐंड हिज़ वाइफ वोक अप, दे वेंट टु द मर्चंट्स रूम! बट अलास! द मर्चंट वज़ नॉट देयर। द रूम वज़ एम्प्टी। व्हाट्स धिस? देयर्स नो वन हीयर। ऐंड व्हेयरज़ द बैग ऑफ मर्चेंडाइज़? दैट, टु, इज़ गॉन! लेट्स चेक। द मैजिक ऑफ द हर्ब इज़ क्वाइट स्ट्रॉन्ग। ही मस्ट हैव फर्गॉटन समथिंग। ही मस्ट हैव लेफ्ट समथिंग बिहाइंड! द इनकीपर सर्च्ड इन एवरी नुक ऐंड कॉर्नर ऑफ द रूम बट ही कुडन्ट फाइंड एनीथिंग। हाउ कम ही फर्गॉट नथिंग? आय कैन्ट बिलीव इट! सैड ही।
सडनली द वाइफ स्लैप्ड हर्सेल्फ ऑन द फोरहेड: वी वर सो फूलिश! ही हैज़ सर्टनली फर्गॉटन समथिंग! ही हैज़ फर्गॉटन टु पे अस!
द इनकीपर नेवर यूज़्ड द मैजिक हर्ब अगेन!
3.2 जादुई जड़ी-बूटी
"ठक! ठक! ठक!" किसी ने सराय के दरवाज़े पर दस्तक दी। बाहर अंधेरा हो रहा था। "कौन है?" सराय वाले ने अंदर से पूछा। "मैं एक गरीब, थका हुआ व्यापारी हूँ। मैं रात यहीं बिताना चाहता हूँ," बाहर से आवाज़ आई।
सराय वाले को यह सुनकर अच्छा नहीं लगा कि आदमी गरीब है। फिर भी, उसने दरवाज़ा खोला और उसे अंदर ले आया। व्यापारी ने साधारण कपड़े पहने थे और पीठ पर एक कपड़े का छोटा बैग लटकाए हुए था। "मैंने बाज़ार में बहुत लंबा और थकाऊ दिन बिताया है। मेरे पास गाँव लौटने की ताक़त नहीं है। कृपया मेरे लिए एक साधारण भोजन तैयार कर दीजिए," व्यापारी ने विनती की।
सराय वाले ने बस सिर हिलाया और रसोई में चला गया। "हाय! ऐसे कंगाल ग्राहकों को खाना खिलाने का क्या फायदा! खुद को व्यापारी कहता है, लेकिन इसके कपड़े देखो! इसका बैग देखो! जूते फटे हुए हैं। अपना सामान खुद उठाना पड़ता है। न कोई नौकर, न ही ढंग का खाना!" वह अपनी पत्नी से शिकायत करने लगा।
"तुम बिलकुल ठीक कह रहे हो!" उसकी पत्नी बोली, जो उतनी ही लालची और निर्दयी थी जितना कि वह। "हम इसके लिए खाना बनाएँ, इसे सोने की जगह दें, और बदले में ये क्या देगा? शायद कुछ सिक्के! तुमने इसे अंदर क्यों लिया? इसे भगा दो।"
"नहीं, नहीं!" सराय वाले ने कहा। "ये हमारी प्रतिष्ठा के लिए ठीक नहीं होगा। लेकिन मेरे पास एक बहुत चालाक तरकीब है! मेरे पास एक जादुई जड़ी-बूटी है। मैंने इसे बहुत पहले खरीदी थी। जो भी इसे खा लेता है, वह कुछ न कुछ भूल जाता है। हम इस आदमी के लिए अच्छा खाना बनाएँगे और उसमें यह जड़ी-बूटी मिला देंगे। तब वह ज़रूर कुछ अपना सामान यहीं भूल जाएगा।"
"क्या बात है! तुम कितने चालाक हो!" पत्नी ने कहा। "हाँ, उसके पास है ही क्या? सिर्फ उसका माल! शायद वह सब कुछ भूल जाए और यहीं छोड़ दे। कल सारा सामान हमारा हो जाएगा!"
यही योजना उन्होंने बनाई। उन्होंने व्यापारी के लिए स्वादिष्ट भोजन तैयार किया और उसमें जादुई जड़ी-बूटी मिला दी। बेचारा व्यापारी कुछ भी नहीं समझा। उसने सराय वाले का अच्छे भोजन के लिए धन्यवाद किया और सोने चला गया।
अगली सुबह, जैसे ही सराय वाला और उसकी पत्नी जागे, वे दौड़ते हुए व्यापारी के कमरे में पहुँचे। लेकिन हाय! वहाँ कोई नहीं था। कमरा पूरी तरह खाली था।
"ये क्या! कोई यहाँ नहीं है। और उसका माल कहाँ गया? वो भी चला गया!" "देखो ज़रा। उस जड़ी-बूटी का असर बहुत तेज़ है। उसने ज़रूर कुछ न कुछ भूल ही गया होगा। उसने ज़रूर कुछ छोड़ा होगा!" सराय वाले ने कमरे के कोने-कोने में तलाश की, लेकिन कुछ नहीं मिला।"ये कैसे हो गया? उसने कुछ भी नहीं भुलाया? मुझे यकीन नहीं हो रहा!" उसने कहा।
तभी उसकी पत्नी ने अपना माथा पीटा: "हम कितने बेवकूफ थे! उसने ज़रूर कुछ भुलाया है! वह हमें पैसे देना भूल गया है!"
सराय वाले ने फिर कभी उस जादुई जड़ी-बूटी का इस्तेमाल नहीं किया!
📚 Vocabulary List (with pronunciation)
-
Innkeeper – इनकीपर – सराय वाला
Merchant – मर्चेंट – व्यापारी
-
Wife – वाइफ – पत्नी
-
Village – विलेज – गाँव
-
Market – मार्केट – बाजार
-
Room – रूम – कमरा
-
Bed – बेड – बिस्तर
-
Kitchen – किचन – रसोई
-
Table – टेबल – मेज़
-
Door – डोर – दरवाज़ा
-
Window – विंडो – खिड़की
-
Bag – बैग – बैग
-
Shoes – शूज़ – जूते
-
Clothes – क्लोथ्स – कपड़े
-
Garments – गारमेंट्स – वस्त्र
-
Place – प्लेस – स्थान
-
Home – होम – घर
-
Room – रूम – कमरा
-
Rest – रेस्ट – विश्राम
-
Sleep – स्लीप – नींद
-
Wake – वेक – जागना
-
Wake up – वेक अप – जागना
-
Search – सर्च – तलाश
-
Find – फाइंड – ढूँढना
-
Leave – लीव – छोड़ना
-
Stay – स्टे – ठहरना
-
Sleep – स्लीप – सोना
-
Wake up – वेक अप – जागना
-
Return – रिटर्न – लौटना
-
Go – गो – जाना
-
Come – कम – आना
-
Arrive – अराइव – पहुँचना
-
Leave – लीव – छोड़ना
-
Stay – स्टे – ठहरना
-
Room – रूम – कमरा
-
Bed – बेड – बिस्तर
-
Window – विंडो – खिड़की
-
Door – डोर – दरवाज़ा
-
Chair – चेयर – कुर्सी
-
Table – टेबल – मेज़
-
Floor – फ्लोर – ज़मीन
-
Wall – वॉल – दीवार
-
Ceiling – सीलिंग – छत
-
Light – लाइट – रोशनी
-
Fan – फैन – पंखा
-
Air – एयर – हवा
-
Sun – सन – सूरज
-
Moon – मून – चाँद
-
Star – स्टार – तारा
-
Sky – स्काई – आकाश
-
Cloud – क्लाउड – बादल
-
Rain – रेन – बारिश
-
Snow – स्नो – बर्फ़
-
Wind – विंड – हवा
-
Fire – फ़ायर – आग
-
Earth – अर्थ – पृथ्वी
-
Ocean – ओशन – महासागर
-
River – रिवर – नदी
-
Mountain – माउंटेन – पर्वत
-
Forest – फॉरेस्ट – जंगल
-
Tree – ट्री – पेड़
-
Flower – फ्लॉवर – फूल
-
Fruit – फ्रूट – फल
-
Vegetable – वेजिटेबल – सब्ज़ी
-
Animal – एनीमल – जानवर
-
Bird – बर्ड – पक्षी
-
Fish – फिश – मछली
-
Dog – डॉग – कुत्ता
-
Cat – कैट – बिल्ली
-
Horse – हॉर्स – घोड़ा
-
Cow – काउ – गाय
-
Sheep – शीप – भेड़
-
Goat – गोट – बकरी
-
Chicken – चिकन – मुर्गी
-
Egg – एग – अंडा
-
Baby – बेबी – बच्चा
-
Child – चाइल्ड – बच्चा
-
Man – मैन – आदमी
-
Woman – वुमन – महिला
-
Boy – बॉय – लड़का
-
Girl – गर्ल – लड़की
-
Friend – फ्रेंड – दोस्त
-
Enemy – एनीमी – दुश्मन
-
Love – लव – प्यार
-
Hate – हेट – नफ़रत
-
Anger – एंगर – ग़ुस्सा
-
Fear – फ़ियर – डर
-
Sad – सैड – उदास
-
Happy – हैप्पी – खुश
-
Angry – एंग्री – ग़ुस्से में
-
Excited – एक्साइटेड – उत्साहित
-
Tired – टायर्ड – थका हुआ
-
Sleepy – स्लीपी – नींद में
-
Hungry – हंग्री – भूखा
-
Thirsty – थर्स्टी – प्यासा
-
Rich – रिच – अमीर
-
Poor – पूअर – गरीब
-
Big – बिग – बड़ा
-
Small – स्मॉल – छोटा
-
Beautiful – ब्यूटीफुल – सुंदर
POINTERS
1. Answer the following questions:
(1) Who was knocking on the door of the inn?
Answer: A poor, tired merchant was knocking on the door of the inn.
Devanagari Pronunciation: ए पूअर, टायर्ड मर्चेंट वाज़ नॉकिंग ऑन द डोर ऑफ़ द इन।
Hindi Meaning: एक गरीब, थका हुआ व्यापारी सराय के दरवाज़े पर दस्तक दे रहा था।
(2) Why was the innkeeper not pleased?
Answer: The innkeeper was not pleased because the merchant looked poor and beggarly.
Devanagari Pronunciation: द इनकीपर वाज़ नॉट प्लीज़्ड बिकॉज़ द मर्चेंट लुक्ड पूअर एंड बेगर्ली।
Hindi Meaning: सरायवाला खुश नहीं था क्योंकि व्यापारी गरीब और फटेहाल लग रहा था।
(3) What did the merchant request?
Answer: The merchant requested a simple dinner and a place to rest for the night.
Devanagari Pronunciation: द मर्चेंट रिक्वेस्टेड अ सिम्पल डिनर एंड अ प्लेस टू रेस्ट फ़ॉर द नाइट।
Hindi Meaning: व्यापारी ने एक साधारण भोजन और रात में रुकने की जगह मांगी।
(4) Why did the innkeeper not drive the merchant away?
Answer: He did not drive the merchant away because he did not want to harm the reputation of his inn.
Devanagari Pronunciation: ही डिड नॉट ड्राइव द मर्चेंट अवे बिकॉज़ ही डिड नॉट वॉन्ट टू हार्म द रेप्युटेशन ऑफ़ हिज़ इन।
Hindi Meaning: उसने व्यापारी को नहीं भगाया क्योंकि वह अपनी सराय की प्रतिष्ठा को नुकसान नहीं पहुँचाना चाहता था।
(5) What was the speciality of the magic herb?
Answer: The magic herb made a person forget something after eating it.
Devanagari Pronunciation: द मैजिक हर्ब मेड अ पर्सन फॉरगेट समथिंग आफ्टर ईटिंग इट।
Hindi Meaning: जादुई जड़ी-बूटी खाने के बाद व्यक्ति कुछ भूल जाता था।
(6) What did the merchant forget?
Answer: The merchant forgot to pay the innkeeper.
Devanagari Pronunciation: द मर्चेंट फॉरगॉट टू पे द इनकीपर।
Hindi Meaning: व्यापारी सरायवाले को भुगतान करना भूल गया।
2. Form groups. Convert the story into a play. Read your play aloud.
➡️ (Suggested format for a play):
Characters: Merchant, Innkeeper, Wife
Setting: At the inn
Scene 1: [At the Door]
Merchant knocks.
Merchant: I am a poor merchant. May I stay the night?
Innkeeper: Hmm… come in.
Scene 2: [In the kitchen]
Innkeeper: He looks poor. He won’t pay well.
Wife: Then why let him stay?
Innkeeper: I’ll use the magic herb. He’ll forget something valuable!
Scene 3: [Next Morning]
They rush to his room—it's empty.
Wife: He’s gone!
Innkeeper: What did he forget?
Wife (laughs suddenly): He forgot to pay us!
Innkeeper: I will never use that herb again!
3. Describe the merchant and the innkeeper using your imagination.
The Merchant:
He was simple, tired, and poor-looking. He wore worn-out clothes and carried a cloth bag. But he was wise and alert.
Devanagari Pronunciation: ही वाज़ सिम्पल, टायर्ड, एंड पूअर-लुकिंग। ही वॉर वॉर्न-आउट क्लोद्स एंड कैरिड अ क्लॉथ बैग। बट ही वाज़ वाइज़ एंड अलर्ट।
Hindi Meaning: वह साधारण, थका हुआ और गरीब दिख रहा था। उसने पुराने कपड़े पहने थे और कपड़े की थैली उठाई थी। लेकिन वह चतुर और सतर्क था।
The Innkeeper:
He was greedy and cunning. He judged people by their looks. He tried to cheat the merchant but ended up being fooled himself.
Devanagari Pronunciation: ही वाज़ ग्रीडी एंड कन्निंग। ही जज्ड पीपल बाय देयर लुक्स। ही ट्राइड टू चीट द मर्चेंट बट एंडेड अप बीइंग फूल्ड हिमसेल्फ।
Hindi Meaning: वह लालची और चालाक था। वह लोगों को उनके रूप से आंकता था। उसने व्यापारी को धोखा देने की कोशिश की, लेकिन खुद ही मूर्ख बन गया।
4. The ‘k’ in ‘knock’ is silent.
Two more words with silent 'k':
-
Knife
-
Knee
Underline the silent letter in the following words:
-
write
-
right
-
wrist
-
palm
-
school
-
scissors
-
pitcher
-
listen
-
rhyme
-
hour
5. Rearranging the sentences into timeline:
| Actions in the past | The situation at present | Future actions/plans |
|---|---|---|
| a. I sharpened my tusks yesterday. | a. I am a wild boar. I live in this jungle. | a. I will drive my enemies away. |
| b. Last week my teacher asked us to do a project. | b. Hi! I am Nu-jo. I live on a faraway planet. | b. I will visit Planet Earth for my project. |
| c. He once played a trick on me. I taught him a lesson. | c. Good afternoon, friends. This is my friend, Fox. | c. Now he will behave himself. |
| d. We tried to use a magic herb on a poor merchant. | d. We have an inn in Japan. | d. We will never use the magic herb again. |

No comments:
Post a Comment