*4.5 A Book Review*



जॉर्ज'स डैड इज़ एन आर्डंट एनवायरनमेंटलिस्ट। इन फैक्ट, बोथ हिज़ पेरेंट्स आर कन्विन्स्ड दैट मॉडर्न इन्वेंशन्स ऑफ साइंस एंड टेक्नॉलजी हैव कॉज़्ड अ लॉट ऑफ डैमेज ऑन द अर्थ। दे आर कमिटेड टू द कॉज़ ऑफ सेविंग द प्लैनेट। दे यूज़ अ बाइक इंस्टेड ऑफ अ कार। देयर इज़ अ बैन ऑन टी.वी. एंड कम्प्यूटर्स इन देयर हाउस। दे डोंट बाय थिंग्स लाइक ब्रेड एंड बिस्किट्स। दे ईट ओनली वेजिटेरियन एंड होम-कुक्ड फूड। दे इवन यूज़ कैंडल्स टू लाइट द हाउस टू अवॉइड यूज़िंग इलेक्ट्रिसिटी। पुअर जॉर्ज हैज़ टू सफर अ लॉट ऑफ जियरिंग एंड रिडीक्यूल फ्रॉम हिज़ फ्रेंड्स बिकॉज़ ऑफ ऑल दिस।
एक्चुअली, जॉर्ज डज़ंट थिंक दैट ईदर द टी.वी. और द कम्प्यूटर इज़ अ बैड थिंग। ही हैज़ ट्रायड टू टेल हिज़ पेरेंट्स दैट इट'स पॉसिबल टू सेव द अर्थ यूज़िंग द कम्प्यूटर्स एंड द इंटरनेट। बट नो! इन देयर हाउस, देयर कैंट बी एनी डिस्कशन ऑन दैट इशू। जॉर्ज ऑलवेज़ लाइक्स टू नो "व्हाइ"। बट हू इज़ टू आंसर हिज़ क्वेश्चन्स? हिज़ पेरेंट्स थिंक दैट ही इज़ स्टिल टू यंग टू अंडरस्टैंड ग्लोबल इशूज़।
वन डे, हाओएवर, जॉर्ज अनएक्सपेक्टेडली अक्वायर्स अ न्यू फ्रेंड एंड नेक्स्ट डोर नेबर - एनी। एनी'ज़ फादर एरिक इज़ अ ब्रिलियंट साइंटिस्ट एंड एवर विलिंग टू आंसर ऑल ऑफ जॉर्ज'स क्वेश्चन्स। एरिक हैज़ बिल्ट अ सुपर इंटेलिजेंट कम्प्यूटर नेम्ड कॉस्मॉस। कॉस्मॉस हैज़ इनक्रेडिबल पावर्स। इट कैन लिटरली ओपन विंडोज़ ऑन द यूनिवर्स एंड टेक यू टू एनी प्लैनेट, स्टार, कॉमेट एंड इवन टू अ ब्लैक होल! एंड ऑफ कोर्स, कॉस्मॉस कैन ऑल्सो ब्रिंग यू बैक फ्रॉम देयर। हाओएवर, कॉस्मॉस डिपेंड्स एंटायर्ली ऑन द इंफॉर्मेशन दैट इज़ फेड इंटू इट बाय पीपल लाइक एरिक हू डू द रिसर्च एंड थिंकिंग दैट कैन मेक कॉस्मॉस वर्क।
साइंस कैन बी यूज़्ड फॉर अ गुड कॉज़ एंड अ ग्रुप ऑफ गुड साइंटिस्ट्स लाइक एरिक हैव वाउड टू यूज़ इट फॉर पीपल'ज़ वेलफेयर। अनफॉर्चुनेटली, देयर इज़ वन ऑड एंग्री साइंटिस्ट हू वॉन्ट्स टू यूज़ साइंस फॉर हिज़ ओन सेल्फिश मोटिव्स। ही इज़ प्लानिंग टू स्टील कॉस्मॉस एंड ऑल ऑफ एरिक'स रिसर्च सो दैट ही कैन एस्टैब्लिश हिज़ रूल ऑन अनदर प्लैनेट। इट सो हैपन्स दैट ओनली जॉर्ज कैन डू समथिंग टू ओवरकम द विक्ड प्लान्स ऑफ द नैस्टी साइंटिस्ट। इफ यू वॉन्ट टू नो व्हाट एडवेंचर्स ही अंडरटेक्स एंड व्हाट स्ट्रेटेजीज़ ही हैज़ टू यूज़ टू स्टॉप द पावर-हंग्री साइंटिस्ट, यू हैव टू रीड द नॉवेल, 'जॉर्ज'स सीक्रेट की टू द यूनिवर्स'।
द ऑथर ऑफ दिस वंडरफुल एडवेंचर इज़ लूसी हॉकिंग। द स्टोरी ऑफ द नॉवेल इज़ इमेजिनरी बट इट ऑल्सो इंक्लूड्स प्लेंटी ऑफ चार्ट्स, फोटोग्राफ्स, बॉक्सेस दैट गिव यू हार्ड फैक्ट्स अबाउट अवर सोलर सिस्टम, गैलेक्सीज़, स्पेस एंड द होल यूनिवर्स। दिस इंफॉर्मेशन हैज़ बीन प्रेजेंटेड इन अ वेरी सिम्पल, ईज़ी टू अंडरस्टैंड मैनर बाय नन अदर दैन स्टीफन हॉकिंग, हू इज़ सेड टू बी वन ऑफ द ग्रेटेस्ट साइंटिस्ट्स ऑफ अवर टाइम्स।
हिज़ अचीवमेंट्स आर ऑल द मोर अस्टाउंडिंग ऐज़ ही इज़ अ विक्टिम ऑफ मेनी फिजिकल एइमेंट्स। ही हैज़ टू यूज़ अ व्हीलचेयर टू मूव अबाउट एंड यूज़ेज अ कम्प्यूटरीज़्ड वॉइस सिस्टम इन ऑर्डर टू 'स्पीक'। द स्टोरी ऑफ स्टीफन हॉकिंग'स ट्रायम्फ ओवर हिज़ फिजिकल डिसएबिलिटीज़ इज़ इट्सेल्फ एन इंस्पायरिंग एडवेंचर।
द बुक इंक्लूड्स वेरी अट्रैक्टिव एंड एक्सप्रेसिव स्केचेज़ ड्रॉन बाय गैरी पार्सन्स।
इट इज़ ट्रू दैट एक्सेसिव यूज़ ऑफ साइंस एंड टेक्नॉलजी कैन गिव राइज़ टू सर्टेन प्रॉब्लम्स। बट टर्निंग अवे फ्रॉम टेक्नॉलजी इज़ नॉट द सॉल्यूशन। दैट इज़ व्हाइ द हॉकिंग्स हैव गिवेन एन इम्पोर्टेंट मैसेज इन दिस बुक - मोर रिसर्च, मोर स्टडीज़ एंड अ कमिटमेंट टू यूज़ देम नॉट फॉर सेल्फिश गेंस बट फॉर द वेलफेयर ऑफ द एंटायर लिविंग वर्ल्ड!
-०-
4.5 एक पुस्तक समीक्षा"जॉर्ज्स सीक्रेट की टू द यूनिवर्स"
(पहला परिच्छेद)
(दूसरा परिच्छेद)
(तीसरा परिच्छेद)
हालांकि, एक दिन, जॉर्ज को अचानक एक नया दोस्त और पड़ोसी मिल जाता है - एनी। एनी के पिता एरिक एक शानदार वैज्ञानिक हैं और जॉर्ज के हर सवाल का जवाब देने के लिए हमेशा तैयार रहते हैं। एरिक ने 'कॉसमॉस' नामक एक सुपर इंटेलिजेंट कंप्यूटर बनाया है। कॉसमॉस में अविश्वसनीय शक्तियाँ हैं।
(चौथा परिच्छेद)
यह कंप्यूटर ब्रह्मांड के रहस्यों की खिड़कियाँ खोल सकता है और किसी भी ग्रह, तारे, धूमकेतु और यहाँ तक कि ब्लैक होल तक ले जा सकता है! और हाँ, कॉसमॉस वहाँ से वापस भी ला सकता है। हालाँकि, कॉसमॉस पूरी तरह से उन सूचनाओं पर निर्भर करता है, जो उसमें वैज्ञानिकों द्वारा डाली जाती हैं। केवल ऐसे लोग, जो एरिक की तरह अनुसंधान और सोच-विचार करते हैं, कॉसमॉस को प्रभावी बना सकते हैं।
(पाँचवाँ परिच्छेद)
(छठा परिच्छेद)
इस अद्भुत साहसिक उपन्यास की लेखिका लूसी हॉकिंग हैं। यह कहानी काल्पनिक है, लेकिन इसमें कई चार्ट, फोटोग्राफ, और तथ्यात्मक बॉक्स शामिल हैं, जो हमारे सौर मंडल, आकाशगंगाओं, अंतरिक्ष और पूरे ब्रह्मांड के बारे में महत्वपूर्ण जानकारी देते हैं। इस जानकारी को बहुत सरल और आसान भाषा में प्रस्तुत किया गया है, और इसे समझाना कोई और नहीं बल्कि महान वैज्ञानिक स्टीफन हॉकिंग हैं।
(सातवाँ परिच्छेद)
(आठवाँ परिच्छेद)
यह पुस्तक बहुत आकर्षक और प्रभावशाली चित्रों से भरी हुई है, जिन्हें गैरी पार्सन्स ने बनाया है।
(नौवाँ परिच्छेद)
- Universe (यूनिवर्स) - ब्रह्मांड
- Ardent (आर्डेंट) - उत्साही, जोशीला
- Environmentalist (एनवायरमेंटलिस्ट) - पर्यावरणविद्
- Convinced (कन्विन्स्ड) - आश्वस्त, विश्वास होना
- Committed (कमिटेड) - समर्पित, वचनबद्ध
- Bicycle (बाइसिकल) - साइकिल
- Ban (बैन) - प्रतिबंध
- Vegetarian (वेजीटेरियन) - शाकाहारी
- Home-cooked (होम-कुक्ड) - घर का बना
- Electricity (इलेक्ट्रिसिटी) - बिजली
- Jeering (जियरिंग) - मजाक उड़ाना
- Ridicule (रिडिक्यूल) - उपहास
- Discussion (डिस्कशन) - चर्चा
- Issue (इशू) - समस्या, विषय
- Global (ग्लोबल) - वैश्विक
- Acquire (अक्वायर) - प्राप्त करना
- Neighbour (नेबर) - पड़ोसी
- Brilliant (ब्रिलियंट) - प्रतिभाशाली
- Scientist (साइंटिस्ट) - वैज्ञानिक
- Super (सुपर) - बहुत अच्छा, उच्च
- Intelligent (इंटेलिजेंट) - बुद्धिमान
- Cosmos (कॉस्मॉस) - ब्रह्मांड
- Incredible (इनक्रेडिबल) - अद्भुत
- Literally (लिटरली) - वास्तव में
- Window (विंडो) - खिड़की
- Planet (प्लैनेट) - ग्रह
- Star (स्टार) - तारा
- Comet (कॉमेट) - धूमकेतु
- Black hole (ब्लैक होल) - कृष्ण विवर
- Research (रिसर्च) - अनुसंधान
- Thinking (थिंकिंग) - सोच
- Welfare (वेलफेयर) - कल्याण
- Unfortunately (अनफॉर्चुनेटली) - दुर्भाग्यवश
- Scientist (साइंटिस्ट) - वैज्ञानिक
- Odd (ऑड) - अजीब
- Steal (स्टील) - चुराना
- Rule (रूल) - शासन
- Overcome (ओवरकम) - पार पाना
- Wicked (विकेड) - दुष्ट
- Nasty (नैस्टी) - बुरा
- Adventure (एडवेंचर) - रोमांच
- Undertake (अंडरटेक) - कार्य आरंभ करना
- Strategy (स्ट्रेटेजी) - रणनीति
- Power-hungry (पावर-हंग्री) - सत्ता का लालची
- Novel (नॉवेल) - उपन्यास
- Imaginative (इमैजिनेटिव) - कल्पनाशील
- Chart (चार्ट) - तालिका
- Photograph (फोटोग्राफ) - तस्वीर
- Box (बॉक्स) - डिब्बा
- Solar system (सोलर सिस्टम) - सौरमंडल
- Galaxy (गैलेक्सी) - आकाशगंगा
- Space (स्पेस) - अंतरिक्ष
- Information (इन्फॉर्मेशन) - जानकारी
- Simple (सिंपल) - सरल
- Manner (मैन्नर) - तरीका
- Scientist (साइंटिस्ट) - वैज्ञानिक
- Achievement (अचीवमेंट) - उपलब्धि
- Astounding (अस्टाउंडिंग) - चौंका देने वाला
- Victim (विक्टिम) - पीड़ित
- Ailment (ऐलमेंट) - बीमारी
- Wheelchair (व्हीलचेयर) - व्हीलचेयर
- Computerised (कंप्यूटरीज़्ड) - संगणकीकृत
- Voice system (वॉइस सिस्टम) - आवाज प्रणाली
- Speak (स्पीक) - बोलना
- Triumph (ट्रायम्फ) - विजय
- Disability (डिसएबिलिटी) - विकलांगता
- Inspiring (इंस्पायरिंग) - प्रेरणादायक
- Adventure (एडवेंचर) - रोमांचक यात्रा
- Attractive (अट्रैक्टिव) - आकर्षक
- Expressive (एक्सप्रेसिव) - भावपूर्ण
- Sketch (स्केच) - चित्र
- Drawn (ड्रॉन) - बनाया गया
- Excessive (एक्सेसिव) - अत्यधिक
- Technology (टेक्नोलॉजी) - प्रौद्योगिकी
- Problem (प्रॉब्लम) - समस्या
- Turning (टर्निंग) - मुड़ना
- Away (अवे) - दूर
- Solution (सोल्यूशन) - समाधान
- Message (मैसेज) - संदेश
- Research (रिसर्च) - अनुसंधान
- Study (स्टडी) - अध्ययन
- Commitment (कमिटमेंट) - प्रतिबद्धता
- Selfish (सेल्फिश) - स्वार्थी
- Gain (गेन) - लाभ
- Welfare (वेलफेयर) - भलाई
- Entire (एंटायर) - संपूर्ण
- Living (लिविंग) - जीवित
- World (वर्ल्ड) - दुनिया
- Cause (कॉज़) - कारण
- Suffer (सफर) - पीड़ित होना
- Teasing (टीज़िंग) - चिढ़ाना
- Important (इंपॉर्टेंट) - महत्वपूर्ण
- Discussion (डिस्कशन) - बहस
- Young (यंग) - युवा
- Understand (अंडरस्टैंड) - समझना
- Next-door (नेक्स्ट-डोर) - पड़ोसी
- Ever-willing (एवर-विलिंग) - हमेशा तैयार
- Super-intelligent (सुपर-इंटेलिजेंट) - अत्यंत बुद्धिमान
- Depend (डिपेंड) - निर्भर रहना
- Researcher (रिसर्चर) - शोधकर्ता
- Motive (मोटिव) - उद्देश्य
- Establish (एस्टैब्लिश) - स्थापित करना
- Strategy (स्ट्रेटेजी) - रणनीति
- Overcome (ओवरकम) - पार पाना
- Universe (यूनिवर्स) - ब्रह्मांड
- Reality (रियलिटी) - वास्तविकता
- Vowed (वाउड) - कसम खाना
- Fictional (फिक्शनल) - काल्पनिक
- Digital (डिजिटल) - डिजिटल
- Welfare (वेलफेयर) - भलाई
- Astronomy (एस्ट्रोनॉमी) - खगोलशास्त्र
- Experiment (एक्सपेरिमेंट) - प्रयोग
- Calculation (कैल्कुलेशन) - गणना
- Mission (मिशन) - मिशन
- Equipment (इक्विपमेंट) - उपकरण
- Global warming (ग्लोबल वॉर्मिंग) - वैश्विक तापमान वृद्धि
- Satellite (सैटेलाइट) - उपग्रह
- Orbit (ऑर्बिट) - कक्षा
- Discovery (डिस्कवरी) - खोज
- Evolution (एवोल्यूशन) - विकास
- Innovation (इनोवेशन) - नवाचार
- Hypothesis (हाइपोथीसिस) - परिकल्पना
- Chemical (केमिकल) - रासायनिक
- Energy (एनर्जी) - ऊर्जा
- Telescope (टेलीस्कोप) - दूरबीन
- Gravity (ग्रैविटी) - गुरुत्वाकर्षण
- Dimension (डायमेंशन) - आयाम
- Radiation (रेडिएशन) - विकिरण
- Astrophysics (एस्ट्रोफिज़िक्स) - खगोल भौतिकी
- Matter (मैटर) - पदार्थ
- Atom (एटम) - परमाणु
- Electron (इलेक्ट्रॉन) - इलेक्ट्रॉन
- Neutron (न्यूट्रॉन) - न्यूट्रॉन
- Proton (प्रोटॉन) - प्रोटॉन
- Molecule (मॉलिक्यूल) - अणु
- Telescope (टेलीस्कोप) - दूरबीन
- Microscope (माइक्रोस्कोप) - सूक्ष्मदर्शी
- Vacuum (वैक्यूम) - निर्वात
- Space-time (स्पेस-टाइम) - अंतरिक्ष-काल
- Fusion (फ्यूज़न) - संलयन
- Fission (फिशन) - विखंडन
- Satellite (सैटेलाइट) - उपग्रह
- Eclipse (इक्लिप्स) - ग्रहण
- Meteor (मीटिओर) - उल्का
- Asteroid (ऐस्टरॉइड) - क्षुद्रग्रह
- Galaxy (गैलेक्सी) - आकाशगंगा
- Nebula (नेब्युला) - निहारिका
- Quantum (क्वांटम) - क्वांटम (सूक्ष्म भौतिकी की शाखा)
- Photon (फोटॉन) - प्रकाश कण
- Black Hole (ब्लैक होल) - कृष्ण विवर

No comments:
Post a Comment